„[…] naj­gor­sze, co można zro­bić w chwi­li po­raż­ki, to się pod­dać.”

Kiedy sięgałam po powieść „Sto aniołów”, którą napisała Małgorzata Lis, czułam podskórnie, że nie będzie to kolejna lekka opowieść obyczajowa, o której zapomina się chwilę po odłożeniu jej na półkę. Tytuł ten spędził na moim stosiku wstydu dłuższą chwilę, cierpliwie czekając na swój moment, a twórczość tej autorki cenię od dawna za bezkompromisowe podejście do ludzkiej wrażliwości. Już od pierwszych stron wiedziałam, że to spotkanie zostawi we mnie głęboki ślad.

Fabuła splata ze sobą losy czterdziestoletniej Urszuli, mierzącej się z poczuciem niespełnienia i cieniami przeszłości, oraz Borysa – człowieka zepchniętego przez życiową tragedię w samotność beskidzkiego lasu i uwięzionego w milczeniu mutyzmu wybiórczego. Choć ich drogi krzyżują się w górskiej scenerii, to nie same zwroty akcji stanowią o sile tej powieści, lecz przestrzeń, jaką autorka tworzy wokół ich wewnętrznych pęknięć.

To, co zachwyca mnie najbardziej, to warsztat pisarki i niezwykła plastyczność jej języka. Fraza u Lis jest wyważona, pełna powściągliwości, a jednocześnie niesamowicie gęsta od niewypowiedzianych emocji. Autorka nie szuka taniego dramatyzmu ani nie próbuje wymusić na nas wzruszenia ckliwymi metaforami; zamiast tego operuje subtelnym detalem, gestem, spojrzeniem czy pauzą w dialogu, co nadaje całości niesamowity realizm.

Rytm tej narracji przypomina powolną, uważną wędrówkę po górskim szlaku, gdzie każdy krok wymaga skupienia. Zdania płyną niespiesznie, pozwalając czytelnikowi oswoić się z chłodem beskidzkiej natury i ciężarem samotności bohaterów. Góry nie są tu jedynie malowniczym tłem, ale pełnoprawnym elementem stylu – surowym, majestatycznym i odbijającym wewnętrzny stan postaci, co autorka oddaje z niezwykłym wyczuciem kompozycyjnym.

Niezwykle zaimponował mi sposób, w jaki pisarka poradziła sobie z motywem milczenia Borysa. Zbudowanie tak przekonującej, wielowymiarowej dynamiki między postaciami bez uciekania się do potoku słów to sprawdzian najwyższej próby pisarskiej. Lis operuje językiem ciała, zmysłami, zapachem drewna i ciszą tak wymownie, że dialogi stają się niemal zbędne, a każde wypowiedziane słowo zyskuje potężną wagę.

W narracji dominuje głęboka empatia, ale pozbawiona naiwności czy przesłodzenia. Autorka z ogromną dojrzałością dotyka tematów traumy, straty i mozolnego procesu wybaczania samemu sobie, unikając prostych recept na szczęście. Ta proza boli, momentami uwiera i zmusza do konfrontacji z własnymi lękami, zachowując przy tym poetycką czystość i stylistyczną elegancję.

„Sto aniołów” to pozycja wymagająca emocjonalnie, która nie pozwala na pobieżne kartkowanie. Daje jednak coś bezcennego – literackie ukojenie i delikatne światło nadziei, które nie oślepia, lecz powoli rozprasza najgęstszy mrok, przypominając, że powrót do życia bywa trudny, ale zawsze jest możliwy.

Zostawiam tę książkę w sercu na długo, wdzięczna za tak mądrą, dojrzałą i pięknie napisaną historię, obok której po prostu nie da się przejść obojętnie.

Grafika wygenerowana przez AI